De recidiveregeling alcohol rijbewijs kan ingrijpende gevolgen hebben als u binnen vijf jaar opnieuw onherroepelijk wordt veroordeeld of een strafbeschikking definitief wordt voor rijden onder invloed. In bepaalde gevallen wordt uw rijbewijs dan automatisch ongeldig. U mag vanaf dat moment niet meer rijden, ook niet als u het fysieke document nog in bezit heeft. Op deze pagina leest u wanneer de regeling geldt, welke grenswaarden van belang zijn, zoals vanaf welk promillage het rijbewijs wordt ingevorderd, wat “onherroepelijk” betekent en hoe u later weer een geldig rijbewijs kunt krijgen.
Wanneer geldt de recidiveregeling alcohol?
De recidiveregeling rijden onder invloed geldt bij herhaling van ernstige verkeersdelicten, waaronder rijden onder invloed van alcohol. Kort gezegd gaat het om een tweede veroordeling of strafbeschikking binnen een periode van vijf jaar. Voor alcoholzaken is daarbij vooral van belang dat de tweede overtreding zwaar genoeg moet zijn om de regeling te activeren. De strafbaarstelling van alcohol in het verkeer is geregeld in Artikel 8 Wegenverkeerswet.
Bij alcohol wordt meestal gekeken naar de grens van meer dan 570 µg/l uitgeademde lucht, of 1,3 promille bij een bloedmeting. Komt de tweede zaak op of boven die grens uit en valt die binnen vijf jaar na de eerste onherroepelijke afdoening, dan wordt het rijbewijs van rechtswege ongeldig. Wilt u waarden omrekenen tussen µg/l en promille? Gebruik UGL naar promillage omrekenen. Deze regeling staat ook bekend als de recidiveregeling alcohol en drugs, al gelden per type overtreding niet altijd exact dezelfde voorwaarden.
Wat telt als eerste en tweede registratie?
De regeling werkt met registraties die volgen uit een onherroepelijke veroordeling of strafbeschikking. In de praktijk betekent dit dat niet alleen een rechterlijke uitspraak kan meetellen, maar ook een strafbeschikking die definitief is geworden. De eerste afdoening vormt het startpunt van de vijfjaarstermijn.
Onder de feiten die kunnen meetellen vallen onder meer:
- rijden onder invloed van alcohol;
- weigeren mee te werken aan de ademanalyse en weigering bij rijden onder invloed of bloedonderzoek;
- bepaalde ernstige feiten waarbij alcoholgebruik een rol speelt.
Belangrijk is dat het niet gaat om de datum waarop u bent staandegehouden, maar om het moment waarop de eerdere zaak onherroepelijk is geworden. Vanaf dat moment begint de termijn van vijf jaar te lopen.
Wanneer wordt uw rijbewijs automatisch ongeldig?
Het kernpunt van de recidiveregeling alcohol rijbewijs is dat de ongeldigverklaring automatisch volgt als aan de wettelijke voorwaarden is voldaan. Daar komt dus geen aparte rechterlijke beslissing over de geldigheid van het rijbewijs aan te pas. Zodra de tweede relevante alcoholzaak definitief is en binnen de termijn valt, verliest het rijbewijs van rechtswege zijn geldigheid.
In de praktijk moet meestal aan deze voorwaarden zijn voldaan:
- er is een eerste onherroepelijke veroordeling of strafbeschikking voor een relevant alcoholdelict;
- binnen vijf jaar volgt een tweede onherroepelijke veroordeling of definitieve strafbeschikking voor een relevant feit;
- de tweede alcoholzaak haalt de wettelijke grens van meer dan 570 µg/l of 1,3 promille.
Is de tweede alcoholwaarde lager dan die grens, dan leidt dat niet automatisch tot ongeldigverklaring op basis van deze regeling. Dat kan wel opnieuw als eerste registratie gaan meetellen voor een nieuwe periode. Juist dit onderscheid zorgt vaak voor verwarring. Daarom is het belangrijk om goed te kijken naar de exacte afdoening, datum en gemeten waarde.
Wat betekent onherroepelijk in deze regeling?
Een uitspraak of strafbeschikking is onherroepelijk als daar geen gewoon rechtsmiddel meer tegen openstaat of als daarvan geen gebruik meer wordt gemaakt binnen de geldende termijn. Pas dan staat de afdoening definitief vast. Voor de recidiveregeling is dat moment doorslaggevend.
Dat heeft twee belangrijke gevolgen:
- de eerste onherroepelijke afdoening start de vijfjaarstermijn;
- de tweede onherroepelijke afdoening kan het moment zijn waarop het rijbewijs daadwerkelijk ongeldig wordt.
Wie wil begrijpen of de recidiveregeling rijden onder invloed op zijn situatie van toepassing is, moet dus altijd de procesdata naast elkaar leggen en niet alleen kijken naar de data van de aanhoudingen.
Geldt de recidiveregeling alleen voor alcohol?
Nee. De recidiveregeling alcohol en drugs ziet breder op herhaling van ernstige feiten in het verkeer. Ook rijden onder invloed van drugs en het weigeren van onderzoek kunnen onder de regeling vallen. Toch wordt er veel specifiek gezocht op recidiveregeling alcohol rijbewijs, omdat juist daar de grens van 570 µg/l of 1,3 promille vaak een beslissende rol speelt.
Voor de beoordeling van uw situatie is het daarom verstandig om precies te laten nagaan welk feit bij de eerste zaak en welk feit bij de tweede zaak is geregistreerd. De juridische uitkomst hangt af van die combinatie.
Staat bezwaar of beroep open tegen de registratie?
Tegen de registratie zelf staat in de praktijk geen apart bezwaar of beroep open als die rechtstreeks voortvloeit uit een onherroepelijke veroordeling of strafbeschikking. De registratie is dan een gevolg van de definitieve afdoening. Daarom zit de belangrijkste juridische ruimte meestal eerder in het strafproces, dus voordat een zaak onherroepelijk wordt.
Dat maakt timing belangrijk. Zeker bij een tweede alcoholzaak kan vroeg juridisch advies relevant zijn, omdat de gevolgen van een onherroepelijke tweede veroordeling onder de recidiveregeling vaak niet meer terug te draaien zijn.
Hoe krijgt u weer een geldig rijbewijs na de recidiveregeling?
Is uw rijbewijs door de recidiveregeling ongeldig geworden, dan krijgt u het niet automatisch terug na verloop van tijd. U moet opnieuw stappen doorlopen om weer een geldig rijbewijs te krijgen. Dat traject is praktisch en juridisch een stuk zwaarder dan veel mensen verwachten.
In grote lijnen ziet het proces er als volgt uit:
- u levert het ongeldige rijbewijs in;
- u vraagt bij de RDW een echtheidsverklaring recidive aan;
- u regelt de benodigde geschiktheidsbeoordeling via het CBR;
- u doet opnieuw theorie-examen en praktijkexamen;
- na het behalen van de vereiste stappen vraagt u bij de gemeente een nieuw rijbewijs aan.
Dit is voor veel bestuurders het meest praktische onderdeel van de regeling. Vooral als u uw rijbewijs nodig heeft voor werk, planning of gezin, is het belangrijk om direct duidelijk te hebben welke stappen en instanties hierbij horen.
Stappen opnieuw geldig rijbewijs halen
1. Rijbewijs inleveren
Zodra uw rijbewijs van rechtswege ongeldig is geworden, mag u niet meer rijden. Het document moet worden ingeleverd volgens de geldende procedure. Het bezit van het pasje zelf betekent niet dat het rijbewijs nog geldig is.
2. Echtheidsverklaring recidive aanvragen bij de RDW
De echtheidsverklaring recidive is een verplicht document in het traject om opnieuw examen te kunnen doen. Deze verklaring vraagt u aan bij de RDW nadat het rijbewijs is ingeleverd. Zonder dit document kunt u het vervolgtraject meestal niet correct afronden.
3. Geschiktheid via het CBR regelen
Daarnaast moet u de vereiste gezondheids- of geschiktheidsstappen via het CBR doorlopen. Welke beoordeling precies nodig is, hangt af van uw situatie. Op hoofdlijnen geldt dat u moet aantonen dat u weer geschikt bent om een motorrijtuig te besturen.
4. Theorie- en praktijkexamen opnieuw doen
Na de recidiveregeling moet u opnieuw theorie-examen en praktijkexamen afleggen. Dat geldt dus niet alleen voor nieuwe bestuurders. Ook ervaren bestuurders raken hun geldigheid kwijt en moeten opnieuw examen doen om weer een geldig rijbewijs te krijgen.
5. Nieuw rijbewijs aanvragen bij de gemeente
Als u alle verplichte stappen met succes heeft afgerond, kunt u bij uw gemeente een nieuw rijbewijs aanvragen. Pas daarna mag u weer de weg op.
Wat gebeurt er met meerdere rijbewijscategorieën?
Heeft u meerdere categorieën op uw rijbewijs, zoals B en C, dan kan de recidiveregeling extra grote gevolgen hebben. Het verlies van geldigheid raakt namelijk uw rijbewijs als geheel. Voor beroepschauffeurs en zakelijke rijders kan dat direct gevolgen hebben voor werk en inzetbaarheid.
Bij het opnieuw behalen van een geldig rijbewijs is de categorie-indeling daarom een belangrijk aandachtspunt. In sommige situaties heeft de keuze voor een lichtere of zwaardere categorie invloed op wat u precies terugkrijgt. Laat dat vooraf goed uitzoeken, zodat u niet onbedoeld rechten of categorieën verliest.
Veelgemaakte misverstanden over de recidiveregeling alcohol
- “Twee aanhoudingen zijn altijd genoeg” – nee, het gaat om onherroepelijke afdoeningen en bij alcohol ook om de juiste grenswaarde.
- “Mijn rijbewijs is pas ongeldig als ik een brief ontvang” – nee, de ongeldigverklaring volgt van rechtswege zodra aan de wettelijke voorwaarden is voldaan.
- “Na een paar maanden krijg ik mijn rijbewijs vanzelf terug” – nee, u moet doorgaans opnieuw het volledige traject doorlopen.
- “Alleen beginnende bestuurders vallen hieronder” – nee, de regeling kan ook gelden voor ervaren bestuurders; zie het verschil tussen beginnend vs. ervaren bestuurder.
Praktisch overzicht van de regeling
| Onderdeel | Kernpunt |
|---|---|
| Eerste registratie | Ontstaat na een onherroepelijke veroordeling of strafbeschikking voor een relevant feit |
| Termijn | Vijf jaar vanaf de eerste onherroepelijke afdoening |
| Tweede alcoholzaak | Moet binnen vijf jaar vallen en zwaar genoeg zijn |
| Grenswaarde alcohol | Meer dan 570 µg/l of 1,3 promille |
| Gevolg | Rijbewijs wordt van rechtswege ongeldig |
| Terugkrijgen rijbewijs | Via RDW, CBR, examens en nieuwe aanvraag bij de gemeente |
Veelgestelde vragen over recidiveregeling alcohol rijbewijs
Wat is de recidiveregeling voor alcohol in het verkeer?
Dat is de wettelijke regeling waardoor uw rijbewijs automatisch ongeldig kan worden als u binnen vijf jaar opnieuw onherroepelijk wordt veroordeeld voor een ernstig alcoholfeit in het verkeer. Bij alcohol is vooral van belang of de tweede zaak boven de wettelijke grens uitkomt.
Wat valt onder recidiveregeling?
Daaronder vallen herhaalde ernstige verkeersdelicten, waaronder rijden onder invloed van alcohol, rijden onder invloed van drugs en in bepaalde gevallen het weigeren van een adem- of bloedonderzoek. Welke feiten precies meetellen, hangt af van de wettelijke kwalificatie van de zaak.
Hoe kan ik mijn rijbewijs opnieuw halen als het door de recidiveregeling ongeldig is geworden?
U moet uw rijbewijs inleveren, een echtheidsverklaring recidive aanvragen bij de RDW, de vereiste stappen bij het CBR doorlopen, opnieuw theorie- en praktijkexamen doen en daarna een nieuw rijbewijs aanvragen bij de gemeente.
Geldt de recidiveregeling ook als de tweede meting lager is dan 570 µg/l?
Niet automatisch. Juist bij alcohol is die grens vaak bepalend voor de vraag of de tweede zaak leidt tot ongeldigverklaring van het rijbewijs. Een lagere waarde kan wel op andere manieren gevolgen hebben, maar activeert niet zonder meer de recidiveregeling alcohol rijbewijs.
Kan ik blijven rijden totdat ik bericht krijg?
Nee, niet als uw rijbewijs al van rechtswege ongeldig is geworden. Het gaat om de juridische geldigheid van het rijbewijs, niet alleen om het moment waarop u een brief ontvangt of het pasje inlevert.
Kan een advocaat de recidiveregeling nog terugdraaien?
Als de tweede veroordeling onherroepelijk is en de recidiveregeling daardoor definitief van toepassing is, is de ruimte zeer beperkt. Juridische hulp is daarom vooral belangrijk in een eerder stadium, bijvoorbeeld nadat uw rijbewijs is ingevorderd en voordat de zaak definitief vaststaat.
Hulp nodig na een alcoholzaak of dreigende recidive?
Heeft u te maken met een ingevorderd rijbewijs na alcoholgebruik en vreest u de gevolgen van de recidiveregeling rijden onder invloed? Meer informatie over recidive en uw strafblad bij een ingevorderd rijbewijs vindt u op Rijbewijsingevorderd.nl. Rijbewijsingevorderd.nl biedt landelijk juridische bijstand en een gratis telefonische intake. Zeker voordat een tweede zaak onherroepelijk wordt, kan snelle beoordeling van uw situatie belangrijk zijn. Neem contact op voor vrijblijvend advies over uw dossier en de mogelijkheden in uw specifieke situatie.